Proton pompa inhibitörleri (mide koruyucular)
Proton pompa inhibitörleri, mide asidi üretimini en güçlü biçimde azaltan ilaç grubudur. Mide hücrelerinde asidi salgılayan "pompayı" durdururlar. Omeprazol, lansoprazol, pantoprazol, esomeprazol ve rabeprazol bu gruptadır.
Ne için kullanılır
- Reflü hastalığı ve yemek borusu iltihabı
- Mide ve onikiparmak bağırsağı ülseri
- Helicobacter pylori tedavisinde antibiyotiklerle birlikte
- Ağrı kesici, aspirin ya da kan sulandırıcıyı uzun süre kullanması gereken riskli kişilerde mideyi korumak için
Doğru kullanım
İlaç yalnızca etkin durumdaki pompaları durdurur; pompalar yemekle etkinleşir. Bu yüzden aç karnına, kahvaltıdan 30 ila 60 dakika önce alınmalıdır. Tok karnına ya da yatarken almak etkiyi belirgin biçimde düşürür. Tam etki birkaç günde oturur; "canım yanınca alırım" biçiminde kullanıma uygun değildir.
Uzun süreli kullanım güvenli mi
Bu ilaçlar milyonlarca kişide yıllardır kullanılmaktadır ve genel olarak güvenlidir. Uzun süreli kullanımda B12 vitamini ve magnezyum düşüklüğü, bağırsak enfeksiyonlarında ve kemik kırıklarında hafif artış bildirilmiştir; bu riskler küçüktür. Doğru yaklaşım korkup bırakmak değil, gerçekten gerekli olup olmadığını düzenli aralıklarla gözden geçirmek ve en düşük etkili dozu kullanmaktır.
Gerekli olduğu durumlarda (ağır reflü özofajiti, Barrett özofagusu, kan sulandırıcıyla birlikte ağrı kesici kullanımı gibi) yararı riskinden açıkça fazladır.
Bırakırken
Uzun süre kullandıktan sonra birden kesildiğinde mide bir iki hafta geçici olarak fazla asit üretebilir ve yakınmalar geri dönebilir. Bu, ilaca bağımlılık değildir. Dozu kademeli azaltmak ya da gün aşırı kullanıma geçerek bırakmak bu dönemi kolaylaştırır.
Bu ilacı hangi dozda ve ne kadar süre kullanacağınız, tanınıza ve diğer ilaçlarınıza göre size özel belirlenir.