Hepatit B taşıyıcısıyım. Ne anlama gelir, aileme bulaşır mı?
Halk arasında "taşıyıcılık" denen durum, hepatit B virüsünün kanda altı aydan uzun süre kalmasıdır. Virüs çoğu kez bebeklikte ya da çocuklukta alınmıştır ve kişi yıllarca hiçbir şey hissetmez.
Sessiz olması zararsız olduğu anlamına gelmez
Çoğu kişide virüs uzun süre düşük düzeyde kalır, karaciğer testleri normaldir ve ilaç gerekmez. Ancak virüs yıllar içinde etkinleşebilir. Sessiz bir iltihap zamanla siroza ve karaciğer kanserine zemin hazırlayabilir. Bu nedenle yakınmanız olmasa da düzenli izlem şarttır:
- Genellikle altı ayda bir karaciğer testleri ve virüs yükü (HBV DNA)
- Karaciğer ultrasonu; riskli gruplarda altı ayda bir
- Gerektiğinde elastografi ile sertlik ölçümü
Kimlere ilaç başlanır
Virüs yükü yüksek ve karaciğerde iltihap ya da sertleşme varsa günde tek tablet alınan antiviral ilaçlar başlanır. Bu ilaçlar virüsü baskılar, hasarın ilerlemesini durdurur; çoğu kez uzun yıllar kullanılır ve kendi kendine kesilmemelidir.
Bulaşma yolları
Bulaşır: kan teması (ortak jilet, diş fırçası, tırnak makası, steril olmayan iğne, dövme ve pirsing), korunmasız cinsel ilişki, doğum sırasında anneden bebeğe.
Bulaşmaz: aynı kaptan yemek, aynı bardak, sarılmak, öpüşmek, el sıkışmak, öksürük, havuz, tuvalet. Emzirme, bebek doğumda aşılanmış ve korunmuşsa engel değildir.
Ailem için ne yapmalıyım
Aynı evde yaşayanlar ve eşiniz test yaptırmalı, bağışıklığı olmayanlar aşılanmalıdır. Aşı güvenli ve çok etkilidir. Hepatit B taşıyan annelerin bebeklerine doğumdan hemen sonra aşı ve koruyucu serum birlikte yapılır.
Mutlaka bildirmeniz gereken bir durum
Kemoterapi, biyolojik ilaç ya da yüksek doz kortizon gibi bağışıklığı baskılayan bir tedavi planlanıyorsa hepatit B taşıdığınızı önceden söyleyin. Bu tedaviler uyuyan virüsü uyandırabilir; koruyucu ilaçla bu önlenir.
Alkol ve gereksiz bitkisel ürünler karaciğere ek yük bindirir.
İzlem sıklığınız ve ilaç gerekip gerekmediği, virüs yükünüze ve karaciğerinizin durumuna göre size özel belirlenir.