Makattan kan geliyor. Hemoroid midir, ne zaman önemsemeliyim?
Makattan kanama sık görülür ve çoğu kez iyi huylu bir nedene bağlıdır. Ancak "nasılsa hemoroiddir" demek, gastroenterolojide en çok zaman kaybettiren varsayımlardan biridir. Doğru yaklaşım, kanamanın kaynağını bir kez görerek adını koymaktır.
En sık nedenler
- Hemoroid (basur): makat çevresindeki damar yastıkçıklarının genişlemesidir. Kanama tipik olarak parlak kırmızı ve ağrısızdır, dışkının üzerinde, kağıtta ya da klozette görülür. Kaşıntı, ıslaklık ve ele gelen şişlik eşlik edebilir.
- Makat çatlağı (fissür): dışkılama sırasında ve sonrasında keskin, yakıcı ağrı ile az miktarda parlak kırmızı kan.
- Polipler ve kalın bağırsak kanseri
- Ülseratif kolit ve Crohn hastalığı: kanla birlikte sümük, ishal, sık tuvalete çıkma
- Divertikül kanaması: ileri yaşta, ağrısız ve ani, bol miktarda kanama
- Bağırsak enfeksiyonları
İncelemeyi gerektiren özellikler
- Kanamanın yinelemesi ya da birkaç haftadan uzun sürmesi
- Kanın koyu kırmızı olması ya da dışkıyla karışık gelmesi
- Dışkılama alışkanlığında değişiklik, dışkının incelmesi, tam boşalamama hissi
- Kansızlık, kilo kaybı, karın ağrısı
- 40 yaşın üzerinde olmak
- Ailede kalın bağırsak kanseri ya da polip öyküsü
Bu durumlarda muayene ve çoğu kez kolonoskopi yapılır. Hemoroidinizin olması, daha yukarıda ikinci bir neden bulunmadığını göstermez.
Hemoroidde işe yarayanlar
- Kabızlığı gidermek temel tedavidir: lif, sıvı, hareket.
- Tuvalette uzun süre oturmayın, telefonla vakit geçirmeyin, ıkınmayın.
- Ilık su oturma banyosu rahatlatır.
- Fitil ve kremler yakınmayı hafifletir; kortizon içerenler kısa süreli kullanılır.
- Yanıt alınamazsa lastik bant uygulaması gibi poliklinik girişimleri, ileri evrede ameliyat seçenektir.
Acil durumlar
Bol miktarda ya da durmayan kanama, pıhtı gelmesi, baş dönmesi, çarpıntı, bayılma hissi, siyah katran gibi dışkı acil başvuru gerektirir. Kan sulandırıcı kullanıyorsanız kanamayı bildirmekte gecikmeyin.
Kanamanın kaynağı muayene ve gerekirse endoskopik incelemeyle, size özel olarak belirlenir.